BRUG BIJ HEUSDEN

Dichters uit het Land van Altena maken u deelgenoot. Deelgenoot van hun liefde voor de streek waarin zij wonen. 27 lofzangen kunt u her en der vinden. Zo leert u een prachtig stukje van Nederland kennen bezongen door regionale poëten. Een heerlijke ontdekkingstocht.

monument bij de brug bij Heusden	BRUG BIJ HEUSDEN 1894-1904 Als een ark op het droge zo verrijst uit het land bij Heusden de brug en niemand die spot want angst heeft de stemmen verstomd. In het oosten wringt en kronkelt de Maas als een giftige slang en waant zich de baas. Maar achter haar rug ondergraaft men die macht in een bedding gericht naar de zee. Met het water dat komt als een dief in de nacht heeft de bastaardrivier duistere machten ontkracht. En hoog op de brug blikt menigeen terug en draait zich vervolgens om het water stroomt weg naar Geertruidenberg… vrede graast rondom en droog blijft het land. Wondere brug bij Heusden arke uit Gods hand. Cees Visser 2004
molen de twee gebroeders in Wijk en Aalburg	Van Twee naar Drie Decennia van schuchter lonken, paraderen Hier werd men op het leven voorbereid Een vergezicht naar ‘t rechte pad of schuinsmarcheren De Twee zagen slechts zelden haat of nijd. Veel vaker leidde het tot serieus verkeren en werd er weer een huis verblijd. Het kroost ging echter steeds meer sneren: Die molen is toch niet van deze tijd! De Drie Gezusters zijn hun nieuwe doel Geen weet van wind of wiek, van spil of vang Met decibellen wordt het pas echt cool. De Twee gaan onverstoorbaar door, bewust van hun belang Maar bij Zuidoost knarst soms toch het gevoel: Ik hoor hen hier, zijn ze soms bang? Kees de Waal
veerpont bij Veen	Stromenland Je leven slijten tussen de rivieren is keer op keer weer kopje ondergaan. Als kind verdronk je bijna bij de pieren: de stroom was sterk, je kon niet blijven staan. En altijd zullen er de ponten blijven, geleid door kabels naar de overkant, strak nagestaard door koeien die hun lijven verkoelen, de poten vast in zuigend zand. Naast water waren Maas en Waal je vrienden. De Maas een maatje dat je had getemd, de Waal een stroom waar moeders soms om grienden: hij zette vaak de mensen in hun hemd. Mooi Altena, omarmd door brede stromen die tussen smalle dijken verder gaan, behoud je glans. Laat het zover niet komen, dat alles onder water komt te staan. Kees van Gammeren
grenspalen tussen Veen en Andel	De Kaaie Poale Tussen twee flauwe bochten aan de oude Zoutendijk pronkt stil dit fraaie stel blikkend in een verre verte al sinds je geboorte, elke tel Nog fier rechtop, slechts lichtjes neigend rij je er bijna zonder erg voorbij wie goed kijkt begrijpt hun boodschap schouder aan schouder, zij aan zij Naast elkaar, als man en vrouw eenheid, maar ieder toch uniek toeziend bij ruzies en verliefden onverstoorbaar in hun kaai mimiek Boezemen zij nu niet veel ontzag meer in toch staan ze op een echt vierlandenpunt Heusden en Altena, Brabant en Holland aan de Maas statige markeringspunten, waar rust je is gegund Grenspalen met deftige wapens wachten ieder aan zijn eigen kant steek jij die grens gerust maar over maar wel met uitgestoken hand Andel, 30 augustus 2007 Henk van Noorloos
De poort bij Hoff van Tange	De poorten van Het Hoff Trouw en plechtig staan zij daar als wachters van het dorp alles zien, altijd moeten zwijgen slechts de wind laat ze fluisteren met elkaar De poort door, eruit of juist erin is als de keus voor goed of kwaad de mens die hier nog leven gaat zal hij beseffen ’s levenszin? Trouw en plechtig staan zij daar de poorten van het Hoff als seinen voor een toekomst een weg naar God of vàn elkaar Hoe lang zullen ze daar nog staan? Overblijfsels uit een ver verleden wie kent hun toekomst? wat zien ze nog beleven gaan? Één poort vlakbij verging een stukje meer naar ’t westen wat zal hiervan nog resten? geen steen, geen staal, slechts vluchtige herinnering Met aan ’t eind een helder statig Hoff draaide ooit voor ’t eerst een ijzeren hek knarsend open boven knerpend grind Na hoeveel tijd vergingen zij tot stof? De mens die hier nog leven gaat die hier zijn opdracht gaat vervullen die kiest voor goed of kwaad voor leven of het leven laat 18 september 2006 Henk van Noorloos
Kerkje in Giessen	baken in de uiterwaard dit is je plaats te midden van de doden overziet het spel van leven - van liefde en verlies onderging de waterstromen bleef het baken waar woorden vielen soms hard weerklonken in de tijd nog altijd gaat het leven jou voorbij onderga je de jaren en de zielen die in stilte zoeken naar de zin van eeuwigheid je kwam - je zag en overwon en fluistert: de tijd heelt alle wonden erica van vugt maart 2008
zicht op Loevestein	vastbesloten ergens verscholen tussen akkers en velden daar sta je al eeuwenlang de jaren, het water doorstaan ben jij de mooiste langs de weg naar mijn dorp soms zie ik je even – een glimp en denk aan al die vervlogen jaren ver weg tussen bruggen en gebouwen sta langs het water dat ook vlak bij jouw muren stroomt mijn jeugd mijn droom zie je daar zo graag staan vastbesloten om nooit meer weg te gaan erica van vugt 2006
Het slot van Jonkheer Sandberg in Rijswijk	Rijswijksche heerlijckheid In dit klein omgracht slot met kloostermoppenmuren eromheen vertoefden sinds de middeleeuwen achtereen de heren Van Rijswijk en de geslachten Clootwijk, Sprunck, Nederveen, Van Andel, Tulleken, Van Ouwerkerk en Schaap; ze leefden lommerrijk. Een jonkheer en zijne vrouwe lieten je luister herrijzen, zoals je in 1756 opsprong vanuit je fundamenten. Ontsponnen uit een motte sta je steeds onversaagd op uit de dood omarmd door een arboretum vol fluisterende franjes. Gekoesterd door duizenden twijgen eikenkastanjes bied je prins en burger altoos bescherming in vree en in nood, sta je schemerschitterend in zomer winter herfst en lente somwijlen versteend door schimmen, die je ziel doen ijzen. Starck huus, leef licht het leven met kracht en pracht, opdat zo een eeuwenlach angst en smart verzacht. Marlin J. Peters juni 2008
Nabij de kerk in Uitwijk	Sonnet voor Uitwijk het dorp schuilt achter opgeschoten bomen de Alm zo roerloos meanderend eromheen in naam rivier slechts sinds de stroom verdween ligt stil een oude sloot tot rust gekomen je ziet alleen op zondag mensenstromen nog tweemaal in gemeenschapszin bijeen in ’t lieflijk kerkje, rustpunt voor elkeen ik denk: wie wil nu Uitwijk groter dromen? maar zie ook hier een nieuwbouwhuizenrij een golfgeplate loopstal naast de hoeve de koeien hoeven niet meer in de wei vooruitgang wil ons erfgoed overtroeven gewin, techniek, de nieuwe beeldenstormerij maar ach ik wil nog lang niet Uittik uit Tineke Mocking
Aan gene zijde ligt Waardhuizens dodenakker	Horizon Een laatste rustplaats op een donk Tussen weilanden en uitgestrekte akkers Gedolven graven dragen hun bedolven doden Vergankelijkheid onder ruisende bomen Een eigen plek met gebeitelde namen. Onleesbare letters op een oude zerk Gesleten door de tijd en regendruppels Soms bedekt met een warme deken van sneeuw Verborgen achter een hoge heg Jaartallen van weleer, verdriet in steen. De bank biedt uitzicht in gepeins Herinneringen spelen zich af aan de einder En de stilte wordt meegenomen door de wolken Tussen het groen zingt een merel Maar er wordt niet geluisterd. Cobi Brienen-Pater 2007
De watertoren van Uppel	Uppelse toren, zo stil in het land Thans zonder water, wel antennes aan iedere kant Uw roemrijk verleden, tot de rand toe gevuld Symbool van een schoonheid, die geen tegenspraak duldt. Tegenover smid Timmer, aan de Uppelsehoek Terzijde de dijk, dat is waar ik u zoek Oh toren van Uppel, bouwwerk op stand Blijf wat u bent: mijn baken in ’t land. Arie Wezemer (Woerkums Literair Café)
Nabij Het wapen van Emmickhoven	Emmickhoven Op de oever van de brede Alm een buurt van boeren, orthodoxen en verlichten: Emmickhoven, met Waardhuizen agrarisch oord vol broze vergezichten … het regthuis ging op de loop, over de Alm geen huis meer, molen Zeldenrust in vlammen, het logement ligt niet terneer … de Alm mijmert, de geur van golfbaan en veldbloemen, fietsers op zoek naar verscholen bankjes met visioenen. Piet Hartman
Jan Klaassen bij het Arsenaal	Jan Klaassen in Woudrichem Trompetter van de Prins te zijn Dat is een eer, al ben je klein. Hij waarschuwt u om op te staan: Ook slapend kun je door het leven gaan! Wie oren heeft die hoort zijn lied, Wie doof wil blijven hoort het niet. pier van damme
Op den Bol in Woudrichem	Hôôg waoter De Maos en de Waol hebbe host, hebbe host en ’t waoter strôômt nie meer d’r in, maor d’r nost. De golleve beuke de daike âl weke en niemând die daor nog ’n duîm in kom steke. De poorte zain dicht, wânt de kistdâm die staot t’r en elleken dâg kom tâ donkere waoter stripke veur stripke wâ hôôger en hôôger. ’t Regent mè bâkke en ’t wor maor nie drôôger. En de Maos en de Waol hebbe host, hebbe host waor ’t strând wor ontzând en de wèèrde ontbost. Waor de piere mè kwâkke d’n bôôjem uîtkruîpe en de knaine, mè potjes de lucht in, verzuîpe. Waor de sturrem en regen de Vesting doen trille, en golleve trots witte koppe optille. Waor lèèrze te lêêg zain en huîze gaon lekke. en ’t wâssende waoter maor zurreg blaift wekke. Maor de Maos en de Waol hebbe host, hebbe host âs ’n schot dâ vânuît ’n kenon is gelost. En ’t waotergebulder dâ gonst deur oe ore Overschrêêuwt ’t wânhôôpig geluî vân de tore. Waor de polle mè riet de bâzâlte uitklotse. Waor de vissers, onwel, hêêle beune volkotse. Waor de minse verbaisterd, intens en aondâchtig geniete en zuchte: ‘Wâ is ’t toch prâchtig!’ Lizzy van Pelt
Waar eens 'Het Vinkennestje' stond	Merwevinken Al snaat’rend klieven de aken door het blauw; riethout, zand en bieten klonteren in de harten van mannen. Voor vrouw en kind in de kou, gelouterd door werk en water koestert men plannen. Keer om uit ’t Vinkengat en ga het Gros uit. Doe op den Bol een gok, zwik en drink in ’t Vinkennest. Waar Gorkum rijst van ver en Woerkums toren luidt, weerspiegelt de Merwe d’ Oudendijk het best. Ach, ’t Vinkennest werd vogelhuis; waar bleven: alver, roofblei, zalm en fint? Het Gros en de Groenplaat werden thuis voor paard en buffel, man en vrouw en kind. Verzwaring van dijk verslindt het gevoel van ‘ons Vinkengat’ en vertwijfeld kwett’ren vinkjes bij ’t opstromend nat. Andel, april 2007 Marlin J. Peters
Veer bij Sleeuwijk	Het Selewijcse Aalscholvers, duikeenden en zaagbekken omlijsten als mistige vlekken de in den lande bekende haven, noordzuidverband, gelegen tussen rietgors en zandstrand. Keizerin Marie Louise staarde over de merwegolven varende uit de Sleeuwijkerwaard naar de Gorcumse Waterpoort. Napoleon draafde onder spindotters bedolven over zijn rijksstraatweg naar Parijs, zuideroord. Trots blikten jongens en meiden vanaf de dijk, het was hun vlakke eiland, hoewel het noorden lonkte en de pont het stadse leven naar hen toe flonkte. Beschoten in oorlogstijd, veelbesproken wegens knokkende mannen in dorpennijd flankeert dapper het veer de Merwebrug in ’t fiere waterrijk. Marlin J. Peters mei 2008
Bij het monumentale kerkje in Sleeuwijk	De elementen Die aan de Merwede geboren is, langs het water liep van kindsbeen aan, vuur van zon op water zag staan, geboeid was door verbintenis, die door de aarde werd gedragen en veel door ‘t klare water liep, door wolk en vis die God eens schiep, diens vreugd’ is groot, te kort zijn dagen. Die onweer boven de rivier vaak zag, de wolken laag en bijna zwart, waarin de bliksem taal ging schrijven, vergeet nooit meer, geen uur geen dag die elementen in hun kracht. Zie het onweer wil bij ‘t water blijven! J.A. Mijnlieff-Verschoor
De Merwede te Werkendam	mijn woonplaats Niet veel van vroeger heeft dit dorp. De huizen en straten hebben door bouwers die het anders wilden, van hun fraaie eenvoud veel verloren. Nog slechts in enkele gevels staan de vensters waar ze horen. De blauwe stoepen zijn verdwenen. Het heimwee knaagt. Onwaardig een rivierendorp, de bouwsels die verrijzen. Maar groots de ligging van mijn dorp. Ga met mij kijken op de dijk. Zie hier hoe wijd, hoe licht de lucht over het brede water is. Zie snelle schepen het water klieven. Zie de begroeide kribben, de oevers met de hoge wilgen hier en daar, en op de groene uiterwaarden de spikkels van het grazend vee. J.A. Mijnlieff-Verschoor
Pontje Steur	Pontje Steur Hier opent zich het weidse polderland met golvend graan, met grazend vee en bomen naar de overkant. Van ’t Kooike naar de Grote Weerd en omgekeerd vaart zomerdaags dit hulkje op en neer. Tot aan de oorlog zwom de grote steur hier loom zijn rondje. Nu dient de reiziger dit nietig pontje tot brug, tot rustplaats en tot veer. De veerman – of is het de bode? - noodt met stil gebaar: - bezweert gevaar - ‘Begeef gerust uzelf in Charons boot.’ Kees van Gammeren
Monument van de watersnood 1953 te Hank	Watersnood 1953 Het water, vriend en blauwe pracht … soms vlaag van woede, we zijn ongerust, onverwacht een noordwester op de kust, een helse kracht, vijand in de nacht. Duisternis, rollende golven: de dijk buigt en breekt door … mensen en vee gaan teloor, leven wordt zomaar bedolven. Het land ademt weer zonder zorgen, boeren turen en ploegen onvervaard … iedereen denkt aan morgen. Gij, kinderen van de nieuwe dageraad: wandelaars en fietsers onbedorven, flierefluiters in een zee zonder afbraak. Piet Hartman
De Papsluis	PAPSLUIS Anno 1815 Tot veertig heb ik moedig dienst gedaan: ik heb de beide forten bijgestaan met water waarvan mijn bestaan altijd afhankelijk is geweest. De Fransen sloegen voor mij op de vlucht, maar Duitsers kwamen door de lucht en maalden om mijn stromen niet, die ik stortte uit de Bakkerskil in duizendvoud, tot ondergang en tot behoud van ‘t land. Mijn plicht. Wat is de reden nog van mijn bestaan? De waterlinie werkt niet meer, de vestingwerken van weleer zijn nog slechts hobbels in de tijd. Ik weet mijn plaats, een onderbreking in de dijk. Maar daal de trap af en bekijk mijn kolk, waar ’t water bruiste met geweld. Ik, Papsluis, ben in eer hersteld! Kees van Gammeren
Kasteel Dussen	Kasteel Dussen Al eeuwen staat het hier monument in de polder kasteel omarmd door gracht Het trotseerde rampen gewond, verminkt, het bleef, toonde steeds zijn kracht Sint Elisabethsvloed, belegeringen, oorlogen, geweld doorstaan herrezen uit het vuur Pronkstuk van adel slot met allure historie en cultuur Ze trokken in jou Van der Dussen, Van Brecht, Van Axel, Van Gent Vrouw met zes slapers gemeenteraad Dussen jou slopen, nipt afgewend Al eeuwen staat het hier kasteel, vast als een rots Omarmd door rijke historie verankerd als Dussens trots Henk Hellegers
De kerk in 'Broek	Babyloniënbroek de naam is te lang te hevig ook als een verwoestende orkaan die dit lieve land zal teisteren maar als de kerkklok luidt hoorbaar tot bij het Eendenveld dan kunnen we omhoog zien en mogen we een appel eten uit de bongerd naast de eeuwenoude kerk de herfstkleur op de wangen en de naam vergeten pier van damme
De witte molen in Meeuwen	De witte molen bij Meeuwen (1740) Bij Meeuwen staat stoer en trots baken in het wijde land tegen weer en stormwind bestand de witte molen, vast als een rots. Als dartele veulens op weidegrond wentelen zijn wieken weer rond, vanaf de morgenstond, door molenaars en wind op gang gebracht en iedereen kijkt en lacht. De molen draait, er is bedrijvigheid. Hij maalt het graan zoals in vroeger tijd toen boeren van hun heer, die dwingeland, hun koren moesten brengen van het land, manna uit Gods hand. Zijn wieken weerstonden in wintertijd al in het eerste jaar en later het woedende ijskoude water. Zijn stenen maalden in ’t geheim in oorlogstijd onverzettelijk totdat hij was bevrijd. Hij werd verplaatst door mensenhand, maar hield zich nochtans staande. De molenaars houden zijn wieken gaande. Soms staan de wijzers stil bij een menselijk moment. Hij spreekt ons aan, dit zwijgend monument, ontmoetingspunt voor wie hem kent. Cees de Gast
Dorpskerk in Eethen	DORPSKERK Als ik naar buiten staar is daar de kerk zij vult mijn raam. Versteende vogel herrezen uit het puin der eeuwen gerestaureerd geconserveerd pittoresk fossiel. Kraaien omspelen haar in een vleugelsymfonie en diep beneden in de hof rusten stil de doden. Oude kerk, monument in ons bestaan omringd door hen die ons zijn voorgegaan. Cees Visser
Veer bij Drongelen	VEER BIJ DRONGELEN Weer doemt van gene zijde in dichte mist de schim van Nijhoff op uit water van de Bergsche Maas. Vermomd als officier waakt hij bij ’t veer van deze grensrivier. Gehuld in grijze nevels schuift mysterieus nabij de pont en komt terstond in beeld - als op papier in ’t nat van een ontwikkelbad - en legt vervolgens niets vermoedend aan. Waar komt dit beeld vandaan? De veerman heet Sebastiaan thuis heeft hij vrouw en kind geniet en leeft gezond kijkt stil verwonderd rond een buitenman die deez’ en gene zijde kent de meester van de pont. Cees Visser * Als reserveofficier was de dichter M. Nijhoff tijdens de mobilisatie 1914-1918 actief betrokken bij de bewaking van het veer bij Drongelen.
Café het Zwaantje in Genderen	’T ZWAANTJE Bij ons in het dorp is een heel fijn café luister je mee? Het staat aan de Genderensedijk in een heel leuke wijk ’t Zwaantje is de naam en het is er supergezellig achter het raam Je kunt er van alles kopen van gehaktbal tot mayonaise waar je je friet in kan dopen Vanaf het jaar 1920 bestaat het al en dat is een mooi getal De schietclub is er van de partij en de hengelsportvereniging komt ook soms voorbij Je kunt er een potje biljarten en ook heel fijn darten Wie ernaar toe gaat krijgt echt geen spijt want zoals de spreuk boven de bar het zegt: “Gezelligheid kent geen tijd” Angeline Bouman, 11 jaar
	HERCULES METALLICUS Ik Hercules ben terug! De strijd lijkt nu gestreden veel leed is er geleden maar ik ben sterk en stug weersta de tand des tijds ben door mijn afkomst groot al was ik op sterven na dood. ’t Is ook geen kleinigheid een eeuw lang hier te malen in d’ uiterwaard als wachter bij ’t water dat achter mijn rug de centrale van Truidenberg passeert. Een nieuwe tijd breekt aan in het energetische bestaan dat plots mijn lot verkeert. Vermoeidheid in metaal verging ik tot oud schroot en zonder slag of stoot\| leek dit het einde van ’t verhaal. Maar ik herstelde en zie: aan d’overzijde vijf Giganten minzame spijtoptanten kolossen vol van energie die mij van ver bedreigen. Ik Hercules houd stand als wachter van dit land. Ooit breng ik ze tot zwijgen. Cees Visser

Als een ark op het droge zo verrijst uit het land bij Heusden de brug en niemand die spot want angst heeft de stemmen verstomd.

Cees Visser

HERCULES METALLICUS

Als een ark op het droge
zo verrijst uit het land
bij Heusden de brug
en niemand die spot
want angst heeft
de stemmen verstomd.